Terug

Samurai de krijgers uit het oude Japan

 

Wie waren zij eigenlijk ? we zullen de mythe rond deze krijgers proberen te  ontrafelen .


De Samoerai ( hij die dient ) waren oorspronkelijk slechts huurlingen in dienst van de Keizer of de edellieden. Maar langzaam verkregen ze genoeg macht om de bestaande aristocratie omver te werpen en een eigen machtstructuur op te zetten. Deze clans ( families ) verkregen meer en meer macht en eigendommen, en verzamelden zich rond een Toryo ( leider ). Deze leider was gewoonlijk een verre verwant van de Shogun of afstammeling van één van de 4 belangrijkste families de Fujiwara clan , de Minamoto clan , de Tachibana clan en de Taira clan. Deze vier genoemde families, met continue verschuivingen, waren in feite de 'heersers' over Japan.

Steeds machtiger werden deze families, wat leidde tot de eerste grote conflicten tussen de machtigste onder hun ( de Minamoto en de Taira )

Een eerste treffen kwam in 1160 tijdens de Heiji rebellie. Een tweede treffen was het begin van de Gempei oorlog die 5 jaar zou duren (1180-1185).De Minamoto-clan verslaat  de Taira-clan, en Minamoto no Yoritomo, de leider van de Genji clan  wordt de nieuwe Shogun .

I   Aan de geschiedenis van Japan kunnen we zien dat het land eeuwenlang verdeeld was door burgeroorlogen. De veldslagen die met deze oorlogen gepaard gingen, bestonden soms uit legers van honderdduizenden soldaten. Het is uit deze periode dat de meeste verhalen stammen over de ongelofelijke moed en zelfopoffering van deze Samurai. Eer en trouw waren de belangrijkste waarden van een Samurai. Hij twijfelde dan ook geen ogenblik om zijn leven op te offeren voor zijn heer. Zelfs zelfmoord na de dood van hun heer was zeer gewoon. Een Samurai  leefde volgens de Bushido-code, en moest elk ogenblik klaar zijn om zijn leven op te offeren.

                                                               De 47 Ronin

 

H  Het belangrijkste verhaal over de trouw van deze samurai is het verhaal van de 47 Ronin. Deze waren volgelingen van de heer van Ako, ( Asano Naganori ). Deze moest op zeker ogenblik verschijnen in het paleis van de Shogun. Omdat hij echter geen geschenk voor de hofmeester had meegebracht, werd hij door deze laatste constant uitgedaagd en beschimpt. In woede trok Asano daardoor zijn zwaard en verwondde de hofmeester. Omdat het trekken van het zwaard in bijzijn van de Shogun een misdrijf was, werd hij veroordeeld tot Seppuku ( rituele zelfmoord ).

Al zijn bezit werd in beslag genomen en de 300 krijgers die dienst deden in het Ako kasteel waren vanaf dat  moment , ronin ( samurai zonder meester). Zij gingen uiteen, maar Oishi Kuranosuke kon niet accepteren wat er was gebeurd. Hij bracht 47 samurai bijeen en samen werd besloten de meester te wreken. Maar dat bleek niet eenvoudig, want Kira had een mogelijke wraakoefening verwacht en was erg op zijn hoede . Zijn spionnen  hielden alles nauwlettend in de gaten.

Oishi en zijn vrienden volgden daarom een misleidingstactiek. Zij leefden verkwistend en in dronkenschap en leken de herinnering aan hun meester totaal vergeten. Oishi verliet zijn echtgenote en kinderen en ging met een prostituee samenwonen. Uiteindelijk werd geen aandacht meer aan hen geschonken en op een winterse decembernacht in 1702 voerden zij een aanval uit op Kira's huis. Hij vluchtte en verborg zich terwijl zijn krijgers moedig streden. Hij werd gevonden en onthoofd en zijn hoofd werd gewikkeld in een witte doek door de samurai naar het graf van hun meester gebracht in de Sengakuji tempel. Daar werd het hoofd van Kira neergelegd en een brief waarin de samurai de verantwoordelijkheid opeisten. Toen zij zichzelf overgaven, haalde het volk van Edo hen als helden in en zelfs de shogun bewonderde hun moed en doorzettingsvermogen. Maar  moest ze volgens de wet toch tot de dood veroordelen. Als bijzondere gunst mochten zij seppuku plegen, hetgeen hun eer redde. Op 4 februari 1703 stierven zij en kregen hun graf naast hun meester Asano.

Deze graven in de Sengakuji tempel in Tokio worden nog steeds in ere gehouden . 

 

                                                                     bushido

Bushido  ( weg van de krijger ) was de erecode van de Samurai. Die beïnvloed zijn door het Boeddhisme en door Shinto ( de weg der goden ). De kern van deze godsdienst is dan ook de verering van ‘Kami’, spirituele machten in de natuur, o.a. in bomen, de wind dieren, stenen, wolken, watervallen, mensen en vooral bergen. En waarin moed, trouw, eer en onverzettelijkheid de boventoon voeren . Het was een strikte code betreffende loyaliteit, toewijding en eer. Een Samurai die niet handelde volgens deze code kon veroordeeld worden tot “seppuku” of rituele zelfmoord.  De zeven basiswaarden van de bushido  zijn

    

Seppuku

Seppuku, de Japanse formele term voor rituele zelfmoord ( Hara-kiri )Het ontwikkelde zich als integraal deel van de code van bushido en de discipline van de Samurai . Hara-kiri, ( buik snijden ) is een bijzonder pijnlijke methode van zelfvernietiging,

Aan Samurai, was Seppuku  een demonstratie van hun eer, moed, loyaliteit, en moreel karakter.

Als Samurai op het slagveld waren, voerden zij vaak snel handelingen van Hara-Kiri en met zeer weinig formele voorbereiding uit. Maar op de andere gelegenheden, in het bijzonder als het door  de shogun werd bevolen, was Seppuku of Hara-kiri een zeer formele ceremonie, die bepaalde etiquette, getuigen en aanzienlijke voorbereiding vereist.

Het plegen van Seppuku was een eer om te mogen doen. Het was een schande voor een Samoerai en voor zijn familie om, bijv. bij een vergrijp of misdaad, veroordeeld te worden tot de doodstraf. Zijn heer of Daimyô kan echter dan als bijzondere gunst de doodstraf omzetten in Seppuku. Hiermee werd de eer van de samoerai en de familie weer gered.
 

 

De plaats van een officieel bevolen Seppuku ceremonie was zeer belangrijk. Vaak werd het ritueel uitgevoerd  in de tuin van een villa of binnenshuis. De grootte van het beschikbare gebied was ook belangrijk, aangezien het precies voor Samurai van hoge rang werd voorgeschreven.

Alle kwesties met betrekking tot de handeling werden zorgvuldig voorgeschreven en werden uitgevoerd op de uiterst meest nauwgezette manier. Gekleed in ceremoniële kledij, met zijn zwaard  voor zich geplaatst, maakte de veroordeelde zich klaar door zijn doodsgedicht te schrijven. Met zijn secondant of Kaishakunin (meestal een goede vriend) aan zijn zijde, opende hij zijn kimono en nam zijn korte zwaard (Wakizashi). Hij stak het zwaard in zijn onderbuik en maakte een snede van links naar rechts, gevolgd door een opwaartse snede. Tijdens deze tweede snede sloeg dan de Kaishakunin het hoofd van de veroordeelde eraf ( Daki-kubi).  Ook vrouwen konden rituele zelfmoord plegen .

 

 

 wapens

Het lange zwaard  Katana  en het korte Wakizashi (samen Daisho genoemd) .Zij mochten als enigen twee zwaarden dragen, de zwaarden van een Samoerai waren heilig. Het aanraken van dit wapen zonder toestemming of op een verkeerde wijze, was een belediging en kon onthoofding betekenen. Daarnaast droegen ze meestal ook nog een mes ( Tanto ). De hogere officieren hadden ook meestal nog een rijkelijk versierd ceremonie zwaard (Tachi). De Katana werd vooral gebruikt in het gevecht, terwijl de Wakizashi diende voor het plegen van Seppuku ( rituele zelfmoord ) .                                                                  

De Samurai beschikte ook nog over andere wapens zoals ,

De Yumi ( boog ) , die zeer populair was tot de invoering van de vuurwapens in de 16de eeuw.

 

De Naginata  is een hard houten staf  met daaraan een Wakazashi ( kort zwaard ) verbonden.

De Nagamaki is nagenoeg identiek aan de Naginata alleen het blad van het zwaard is langer.


In de 15de eeuw werd  de Yari  ( speer ) een populair wapen .

 

 Harnas

                                  

     

      Hachi - de Kom van de Helm

     Maedate - Versiering aan de voorkant van de Helm

     Fukigaeshi - flappen om de familiewapens ( kamon ) geheten op te monteren

     Mabezashi - Vizier

     Shikoro - Bescherming van de hals en nek

     Mempo - Bescherming van het gezicht

     Yodarekake - Bescherming van de Keel

     Sode - Bescherming van de Schouder

     Do - borst - rug harnas

     Kote - Bescherming voor de armen en handen

     Yurugai no ito - koord die de metaaldelen Do en Kusazuri aan een  rijgt

     Kusazuri - Bescherming van de  boven benen 

     Haidate - het pantser van de Dij

     Suneate - bescherming van de schenen

     Kogake -  Bescherming van de Voet

     Gusoku bitsu -  kist waar het harnas in zit

     

 

 


Kogake - zeldzame set metalen voetbescherming

 

      

Kegutsu - schoenen vaak gemaakt van berehuid

     De Japanse uitrustingen zijn gemaakt uit kleine ijzeren plaatjes, die met touwen samen gevlochten worden. De combinatie van deze (gelakte) plaatjes met de gekleurde zijden touwen, gaf niet enkel een stevig beschermmiddel, maar ook een zeer mooi afgewerkt harnas.

In deze harnassen onderscheiden we twee grote soorten. De zware doosvormige met grote schouderbladen en helmen, noemen we een O-yoroi. Daarnaast hebben we een lichter model, dat meer aansloot rond het lichaam, de Do-maru. In het begin werd dit laatste model vooral door het voetvolk gedragen. Maar toen de strijdmethoden rond de 14de eeuw veranderden, en ook de edelen te voet gingen vechten in plaats van op hun paard , pasten ze de Do-maru aan voor hun gebruik ( ook met helm en schouderplaten), om meer bewegingsvrijheid te hebben.

Een volgende stap in de ontwikkeling waren de Toudei-Gusoku modellen, met naarst een betere flexibiliteit, ook een betere bescherming voor armen en benen.

Met het invoeren van de musket in de 16de eeuw, ontstond er weer een aangepast type. Dit had een stalen borstplaat uit één stuk, om zich te wapenen tegen kogels. Dit type werd  Okegawa-do genoemd.

Helm

Tijdens de grote oorlogen veranderde er nog iets opmerkelijk aan de uitrusting van de Samurai. De “Kawari-kabuto” (bijzondere helm) deed zijn intrede. De uitrusting op het slaveld weerspiegelde ook een rang en status. Zeer opmerkelijke uitrustingen werden ontworpen om hun macht tentoon te stellen. De edelen en generaals zochten een middel om zich visueel te kunnen onderscheiden van de rest van het leger.  Dit deden ze door middel van de opzichtige Kawari-kabuto , vermits het ganse leger meestal dezelfde kleuren en uniformen droeg. Door deze helmen waren ze dus direct herkenbaar, en wist de vijand wie ze tegenover zich hadden.  In de 15de eeuw bestond een helm gewoon uit aan elkaar geklonken lamellen ( Hachi of Hoshi-kabuto) . Later werd deze helm vervangen door het Zunari-bachi type, ook wel de  “drie-platen” helm genoemd. ( twee laterale platen met een brede middenplaat). Dit type was beter van kwaliteit en werd dadelijk overgenomen door alle rangen van het leger . Deze helm zou de basis vormen voor de ontwikkeling van de Kawari kabuto. Met uitbundige versieringen zoals wakidate (zij-horens) , kashiradate ( top-horens, of zelfs geweiën), of Ushirodate ( nekversieringen) konden de generaals zich opnieuw laten onderscheiden van het gewone voetvolk. Ook snorren, haren en gezichtsmaskers werden aan de uitrusting toegevoegd om een afschrikwekkend uiterlijk te verkrijgen.

Kamon

 

Elke clan had zijn eigen familiewapen ( Kamon ).  Deze symbolen verschenen op vlaggen, uniformen, wapenuitrustingen, enz. . Op deze manier onderscheidde men gemakkelijk vriend van vijand. Bij de uitrusting van een voetsoldaat hoorde ook een vlag met het herkenningsteken van de clan. Deze werd op de rug gedragen. Dit maakte de grote veldslagen tot een kleurrijk spektakel en vriend en vijand waren duidelijk herkenbaar.

de Taira-clan (ook wel Heike genoemd )

de Fujiwara-clan

de Minamoto-clan (ook wel Genji genoemd )

de Tachibana-clan

Einde van de Samurai klasse

     Na de belegering van het kasteel van Osaka (1615) heerst er rust en vrede en kan de samoerai zich overgeven aan geestelijke zaken, zoals Theeceremonie (Sado), Bloemschikken (Ikebana) en Kalligrafie ( Shodo ,de weg van het schrijven ) schilderen en dichten ( Yamato uta ).

In de Edo-periode (1603-1868) ontstaan er 4 sociale klassen. De hoogste klasse wordt bezet door de Samoerai. Hierna komen de Boeren, dan de Ambachtslieden en als laatste de Kooplieden. Het handelen met geld werd als iets verachtelijks gezien. De Samoerai werden betaald met rijst. De Samoerai hebben een grote macht over de gewone bevolking door hun speciale privileges. Het was hun toegestaan om gewone burgers te doden als die zich niet correct opstellen of de juiste gedragscode gebruiken in de ogen van de Samoerai.
Tegen het eind van de Edo periode verandert dit allemaal ,als mensen met geld meer macht krijgen en de Samoerai  hun privileges kwijt raken , ze mochten geen zwaarden meer dragen en tuimelen ineens van hun voetstuk af . Dit betekende het einde van de Samurai-klasse

 

 

  Kort overzicht samurai - tijdperk


 Heian Periode ( 794 - 1185 )

1100 N. Chr. Opkomst samurai als militaire elite onder bevel van het keizerlijk hof

1180 - 1185 Gempei oorlog


 Kamakura Periode ( 1186 - 1332 )

1192 Minamoto Yoritomo wordt Shogun

1333 Het Kamakura shogunaat valt


 Muromachi Periode ( 1333 - 1572 )

1338 Ashikaga Takauji wordt Shogun

                             1467-1477 Onin oorlog Kijgsheren vechten om de macht tijdens Sengoku Jidai

1543 Portugezen introduceren het geweer in Japan


Momoyama Periode ( 1573 - 1602 )

1600 Slag bij Sekigahara

19 april 1600 landde het nederlandse schip "De Liefde" voor de kust van Japan.


Edo Periode ( 1603 - 1867 )

1603 Tokugawa Ieyasu wordt shogun , een periode van vrede, strenge sociale hiërarchie en stedelijke expansie

1641 nederlandse VOC post op het kunstmatige eilandje Deshima

1853 Komst van Matthew Perry's zwarte schepen

1867 Keizerlijke macht wordt hersteld en einde van de klasse der samurai


Special thanks to Monte Schumacher, owner off www.ShogunArmory.com for the pictures

They offer the finest in antique Samurai Armor.